Ga verder naar de inhoud

Systeemdenken als grondplan

De wereld is een complexe samenhang van verschillende systemen. Onderwerpen als fair trade of klimaatverandering zijn vaak te moeilijk om in één oogopslag te begrijpen. Met systeemdenken visualiseer je het onderwerp en breng je in kaart wat de oorzaken en gevolgen zijn, hoe de onderdelen zich verhouden tot het geheel en wat de verschillende perspectieven zijn.

Een voorbeeld? Een stukje kauwgom op de grond gooien lijkt onschuldig, tot je de gevolgen in kaart brengt. Want kauwgom heeft een biologische afbreekbaarheid van 20 tot 25 jaar! Al die tijd vervuilt de kauwgom het straatbeeld. En dieren kunnen het stukje kauwgom inslikken en ziek worden.

Wanneer kinderen hier inzicht in krijgen, kunnen ze op zoek gaan naar ideeën om dit probleem op te lossen.

“Van zodra kinderen en jongeren een systeem beter begrijpen en merken dat ook zij daarin een schakeltje zijn, zullen ze sneller zelf voorstellen doen om kleine acties te ondernemen die iets in beweging zetten."

Wendy Blanckaert
Leerkracht en medewerker training, coaching en advies bij Djapo

Systeemdenken in de praktijk

Samen met Wendy onderzoeken de kinderen van het vijfde leerjaar in basisschool De Drie Hofsteden het thema ‘verhuizen’ en ‘migratie’. Hoe komt het dat mensen verhuizen? Waarom verhuisden mensen in het verleden? Wat gebeurt er als mensen naar een nieuw land verhuizen? Systeemdenken helpt de kinderen om een brede blik te werpen op een complex thema.

Gepubliceerd op 14 februari 2023

Meer inspiratie en nieuws van Djapo

Een kompas in turbulente tijden: over de kracht van een gedegen veranderingstheorie

Woordje uitleg
4 mei 2026

BOS+ en Djapo zijn twee organisaties met een verschillende missie, maar met een gedeelde overtuiging: wie in tijden van schaarste en onzekerheid wil blijven bijdragen aan een duurzame wereld, heeft een scherp strategisch instrument nodig. Ze werkten allebei aan een organisatiebrede Theory of Change en wisselden tijdens het proces uit.

Drempels voor gelijke kansen: inzichten uit onze LNOB-visie

Woordje uitleg
6 april 2026

In onze visie rond Leave No One Behind (LNOB) verkennen we vijf soorten drempels die ervoor zorgen dat niet alle leerlingen gelijke kansen krijgen. Door deze drempels te begrijpen, kunnen we werken aan onderwijs waarin iedereen ruimte krijgt om te leren en te groeien.

Schrijf je in op onze nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van nieuw lesmateriaal, vormingen en projecten en laat je inspireren door de verhalen van collega's. 

Inschrijven op de nieuwsbrief